History of the Angst Machina

Andrew Au

Arie Altena

De DVD begint met het geluid van een ratelende en zoemende filmprojector, we zien zwartwitbeelden die lijken op het begin van een beschadige oude filmstrook, de 8 is herkenbaar, maar daarna volgen onbekende tekens. Het beeld is soms gestoord als een slecht doorkomende televisieuitzending, onstabiel als een film in een kapotte projector. Zien we een oude teruggevonden archieffilm? De onbekende grafische tekens en storingsbeelden suggereren dat we ook te maken zouden kunnen hebben met een toevallig door satelieten opgepikte boodschap uit een ver verleden, van een andere planeet of misschien wel uit de toekomst.

Wat volgt is een geschiedenis die in drie delen wordt verteld aan de hand van oude wetenschappelijke illustraties van organismen, diagrammen van evolutie en suggestieve surrealistische tekeningen, die vaak zijn opgebouwd uit ongelijksoortige elementen. Dit materiaal wordt over elkaar geprojecteerd, zodat een gelaagd beeld ontstaat, uitsnedes worden geanimeerd en bewegen tegen de achtergrond van het beeldmateriaal. Veel sepiakleuren, de atmosfeer is duister. (Ik moest denken aan de oude CD-rom Scrutiny in the Great Round van Jim Gasperini en Tennessse Rice Dixon uit 1995 met zijn nachtelijke en alchemistische beelden). Deel 1 van The History of the Angst Machina verteld het ontstaan van het leven, intelligentie en de mens. Koolstofatomen klitten samen, chemische reacties vinden plaats, organisch leven ontstaat, cellen delen zich, er ontstaan diverse soorten en uiteindelijk aan einde van de evolutie staat de Homo Sapiens op. God is Fear lezen we en ergens lijken intelligentie, technologie en de mens een relatie aan te gaan die onheil voorspelt. Deel 2 behandelt het ontstaan van de landbouw. Homo Sapiens onderwerpt de aarde aan zich. Hij leert werktuigen gebruiken, de landbouw en de economie gaan bloeien. We zien kaarten en satellietopnames van het Midden-Oosten met de delta van de Tigris en Eufraat, de wieg van de beschaving. De beelden suggereren het begin van een complexe samenleving en de toename van technologie. Control. Hierarchy. The God is Fear. En voor het eerst zien we ook de welbekende grafiek van de exponentieele bevolkingsgroei. Dat kan niet goed gaan. Dezelfde grafiek keert nog een paar keer terug en staat dan voor de groei van consumptie, van carbon dioxide en de extinction.

In deel 3, Civilization getiteld, zien we een soort piramide van wezen op wezens op wezens: het beeld van onze complexe maatschappij en economie, met bovenaan iets dat intelligentie, technologie en volgevretenheid zou kunnen symboliseren en helemaal aan de basis het voetvolk. Inderdaad, dat kan niet goed gaan. We zien de grafieken nog eens. Op de bevolkingsexplosie volgt 'populapse'. (Een term met in mei 2004 1 hit op Google: 'Please examine the above chart and references carefully. You are part of an endangered species known as THE HYDROCARBON PEOPLE, and the most industrialized nations have the farthest to fall in an imminent POPULAPSE.'). Armageddon. Een wezen dat vooral uit technologie lijkt te bestaan, werpt raketten die vernietiging zaaien. Einde.

Is dit de angstmachine? Zijn dit onze demonen? Is het waar we ten onrechte bang voor zijn? Wordt in deze DVD onze angst voor de vernietiging bezworen? Of is het gewoon wat het is, het verhaal dat bekend is sinds de rapporten van de Club van Rome, ons te verwachten einde? De bevolking van de aarde groeit exponentieel, en dus neemt de consumptie exponentieel toe, net als de uitstoot van koolstofdioxide. De bevolking van de planeet wordt met uitsterven bedreigt. Een economie en een beschaving die op groei gebaseerd zijn stevenen onontkoombaar op de ondergang af. Misschien is het verhaal van deze DVD bekend: de ondergang van de wereld dreigt door hyperconsumptie, het uitputten van natuurlijke voorraden en delfstoffen en het broeikaseffect. Maar al is de moraal van deze geschiedenis, de boodschap die zij verteld, niet erg verrassend (wat niet wil zeggen dat ze zonder belang is), esthetisch gezien is deze DVD van Andrew Au ijzersterk. De beelden zijn, zeker in combinatie met het geluid, prachtig, poëtisch en sfeerrijk, ze vormen visueel een eenheid die uiterst meeslepend is.

Gepubliceerd in de catalogus van het World Wide Video Festival 2004
some rights reserved
Arie Altena
index